Column: Voltooid leven

Maandag, tweede paasdag heb ik (1964) mijn schapen laten scheren. In mijn ogen door de beste scheerder van Nederland, Jorick ten Brinke (1987), mijn goede vriend heeft de klus geklaard. Dertig longwool schapen in een dag, een prestatie! Longwools hebben veel langere wol, maar dat is niet het probleem, longwools hebben overal wol: boven op de kop, op de wangen op de buik en op de poten, dat maakt het voor de scheerder lastiger. Bij een geschoren schaap zie je beter het uier, de lammeren kunnen het uier beter vinden, je kunt het beter observeren, je ziet beter of ze in conditie blijven, en… niet onbelangrijk: de wol wordt ook mooi geoogst. Geen hooi en strootjes uit de stal in de vacht. Geboortestress geeft vaak wol uitval en dat is natuurlijk ook jammer. Genoeg redenen om de dieren voor het af lammeren te laten scheren.

Toen Jorick mijn bejaarde ooi met het levensnummer 5429076 op de kont gezet had om te scheren gaf hij aan dat hij waarschijnlijk een schaap aan het scheren was met een ‘voltooid leven’. Dat had Jorick goed ingeschat. Maar wanneer is een schapenleven voltooid? Als het dier zich niet meer kan reproduceren en in geval van levensnummer 546678 kon zij zichzelf maar net in leven houden. Ze was ‘groenkauwer’ geworden. Een verschijnsel waarbij de dieren het opgenomen gras wel herkauwen, maar waar door een gebrek aan de tanden, door ouderdom, de herkauwde pruim niet meer ingeslikt wordt maar her en der op het land is terug te vinden. De dieren vermageren. Er zijn veel ingrepen die bij mensen wel gedaan worden maar bij schapen niet. Implantaten en protheses worden bij schapen niet aangemeten. Een schapentandarts bestaat bij mijn weten niet, een paardentandarts wel, de waarde van paarden ligt hoger dan die van schapen, dus worden daar ook meer kosten voor gemaakt en moeite voor gedaan.

Het schaap was in haar jeugd ook blind geworden aan een oog door een ongeluk, ze was nog prima in staat om zich ondanks dat te reproduceren. Een oogcorrectie in nooit overwogen.
Tijdens het scheren kwam Jorick met zijn idee over het leven, hij ziet het leven als twee tegen elkaar opstaande ladders, op een gegeven moment ben je de knik voorbij. De knik is het hoogtepunt daarna wordt alles minder. Maar op mijn vraag wanneer je de knik door maakt, kwam geen duidelijk antwoord.
Vriendschappen met niet leeftijdgenoten zijn boeiend. Andere inzichten, ander levensperspectief. We zijn er niet uitgekomen waar de knik zit. Ik deel Jorick’s theorie ook niet. Ouder worden geeft beperkingen maar ook mentale rijkdom. Genieten kan meegroeien met de tijd.

Over het voltooid leven waren we het wel eens, bij een schaap bepaalt de boer, de eigenaar dat. Bij mensen zou je dat zelf moeten mogen bepalen. Je wordt niet gevraagd geboren te worden maar je mag niet voor jezelf kiezen wanneer je het groenkauwen niet meer leuk vindt. En dan wil ik nog wel een stap verder gaan: als burgers geconfronteerd worden met oude, wat krakkemikkige dieren die je soms toch een kans wilt bieden, sturen ze je de politie op je dak of wordt de vraag gesteld: ‘Waarom laat je het dier niet inslapen’? Moet je bij een mens eens mee aankomen!

Comments are closed.